Liczby ujemne w życiu codziennym

Liczby ujemne to nie tylko matematyka — temperatura, głębokość, dług, piętra pod parterem. Sprawdź, co dokładnie oznacza tam znak minus.

Klasa 5

Wyjaśnienie

Liczby ujemne to nie tylko temat z matematyki szkolnej — spotykasz je w wielu codziennych sytuacjach. W każdej z nich znak minus oznacza coś konkretnego, nie tylko abstrakcyjną pozycję na osi liczbowej (zobacz Liczby dodatnie i ujemne).

Temperatura — $-5$°C oznacza pięć stopni poniżej zera, czyli poniżej temperatury zamarzania wody. Im mniejsza (bardziej ujemna) liczba, tym zimniej.
Głębokość — poziom dna jeziora czy morza poniżej powierzchni zapisujesz jako liczbę ujemną, np. $-40$ m oznacza czterdzieści metrów pod powierzchnią wody.
Konto bankowe — debet, czyli zadłużenie, to ujemny stan konta. $-150$ zł oznacza, że jesteś winien bankowi $150$ zł, nie że masz $150$ zł.
Piętra budynku — poziomy poniżej parteru (np. w parkingu podziemnym) oznaczasz liczbami ujemnymi: piętro $-1$ to jedno piętro pod parterem, $-2$ to dwa piętra pod parterem.

We wszystkich tych przypadkach znak minus mówi „w przeciwną stronę od punktu odniesienia" — poniżej zera, poniżej powierzchni, poniżej zera na koncie, poniżej parteru.

Przykład

Typowy błąd

Tak nie wolno

Minus dziesięć stopni to więcej niż minus pięć stopni, bo dziesięć jest większe niż pięć.

Tak jest dobrze

Minus dziesięć stopni to mniej niż minus pięć stopni — jest zimniej, nie „więcej". Na osi liczbowej $-10$ leży dalej w lewo niż $-5$, więc $-10 < -5$. Im większa liczba przy minusie, tym mniejsza (bardziej ujemna) jest cała liczba.

Co zapamiętać

Liczby ujemne pojawiają się w wielu sytuacjach: temperatura poniżej zera, głębokość poniżej powierzchni, dług na koncie, piętra poniżej parteru.
W każdym przypadku znak minus oznacza „w przeciwną stronę od punktu odniesienia", nie tylko pozycję na osi.
Wyższa temperatura to zawsze większa liczba — $3$°C jest cieplejsze niż $-4$°C.
Liczba ujemna o większej wartości przy minusie jest mniejsza, nie większa — $-10$ to mniej niż $-5$.