Jednostki masy
Podstawową jednostką masy jest kilogram — ale to nie najmniejsza jednostka: gram, dekagram i miligram są od niego mniejsze.
Klasa 4
Kilogram jako jednostka podstawowa — ale nie najmniejsza
Podstawową jednostką masy jest kilogram. To, dlaczego jednostki miary różnią się między sobą kolejnymi potęgami dziesięciu, wyjaśnia hasło o jednostkach długości — tutaj skupiamy się na samej drabince jednostek masy.
Drabinka jednostek masy od najmniejszej do największej:
- miligram (mg) — najmniejsza z tych jednostek.
- gram (g) — tysiąc razy większy od miligrama: $1$ g $= 1000$ mg.
- dekagram (dag) — dziesięć razy większy od grama: $1$ dag $= 10$ g. To jednostka używana w Polsce głównie przy zakupach spożywczych (np. „20 deka szynki"), rzadko spotykana w innych kontekstach.
- kilogram (kg) — sto razy większy od dekagrama: $1$ kg $= 100$ dag, czyli $1000$ g. To jednostka podstawowa.
- tona (t) — tysiąc razy większy od kilograma: $1$ t $= 1000$ kg.
Zwróć uwagę na jedną różnicę względem jednostek długości: tam jednostka podstawowa, metr, nie miała żadnego przedrostka w nazwie. Tutaj jednostka podstawowa, kilogram, ma przedrostek „kilo-" — mimo że to ona jest podstawą, a nie gram.
Typowy błąd
Tak nie wolno
Kilogram to najmniejsza jednostka masy, bo jest jednostką podstawową.
Tak jest dobrze
Kilogram jest jednostką podstawową, ale nie najmniejszą — gram, dekagram i miligram są od niego mniejsze.
Ten błąd bierze się z pomylenia „jednostki podstawowej" z „najmniejszą jednostką" — to dwie różne rzeczy. Jednostka podstawowa to ta, od której liczy się pozostałe, ale drabinka ciągnie się w obie strony: w górę do tony, w dół do grama, dekagrama i miligrama.
Co zapamiętać
- Podstawowa jednostka masy to kilogram (kg), ale nie jest ona najmniejsza w drabince.
- Drabinka od najmniejszej do największej: miligram (mg) < gram (g) < dekagram (dag) < kilogram (kg) < tona (t).
- Dekagram (dag) to jednostka rzadko spotykana poza zakupami spożywczymi w Polsce.
- Nie myl „jednostki podstawowej" z „najmniejszą jednostką" — kilogram jest tylko tym pierwszym.