Jednostki długości
Podstawowa jednostka długości to metr — milimetr, centymetr, decymetr i kilometr są od niego pochodne, różnią się potęgami dziesięciu.
Klasa 4
Metr jako jednostka podstawowa
Podstawową jednostką długości jest metr. Pozostałe jednostki, których używasz na co dzień — milimetr, centymetr, decymetr i kilometr — są od metra pochodne. Każda z nich różni się od sąsiedniej kolejną potęgą dziesięciu.
Drabinka jednostek długości od najmniejszej do największej:
- milimetr (mm) — najmniejsza z tych jednostek.
- centymetr (cm) — dziesięć razy większy od milimetra: $1$ cm $= 10$ mm.
- decymetr (dm) — dziesięć razy większy od centymetra: $1$ dm $= 10$ cm.
- metr (m) — dziesięć razy większy od decymetra: $1$ m $= 10$ dm. To jednostka podstawowa.
- kilometr (km) — tysiąc razy większy od metra: $1$ km $= 1000$ m.
Kilometr jest tu wyjątkiem od wzorca „razy dziesięć" — między metrem a kilometrem nie ma jednostek pośrednich w powszechnym użyciu, więc skok jest od razu tysiąckrotny.
Typowy błąd
Tak nie wolno
Centymetr jest większy od decymetra.
Tak jest dobrze
Decymetr jest większy od centymetra — $1$ dm $= 10$ cm, więc decymetr jest dziesięć razy większy.
Ten błąd bierze się stąd, że kolejność przedrostków „mili", „centy", „decy" nie jest intuicyjna — same nazwy nie podpowiadają, która jednostka jest większa. Drabinkę trzeba po prostu zapamiętać, nie zgadywać po brzmieniu nazwy.
Co zapamiętać
- Podstawowa jednostka długości to metr (m).
- Drabinka od najmniejszej do największej: milimetr (mm) < centymetr (cm) < decymetr (dm) < metr (m) < kilometr (km).
- Każdy krok, poza kilometrem, to dziesięciokrotność poprzedniej jednostki: $1$ cm $= 10$ mm, $1$ dm $= 10$ cm, $1$ m $= 10$ dm.
- Kilometr jest wyjątkiem — to $1000$ metrów, nie $10$.